Cảm nhận bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

Cảm nhận bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

Hướng dẫn

Đề bài: Anh chị hãy nêu cảm nhận của mình về bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

Mở bài Cảm nhận bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

Nhà thơ Bằng Việt đã từng viết:

“Kỉ niệm mãi trong ta

Diết da và lóe sáng”

Trong cuộc đời của mỗi chúng ta, ai cũng có cho mình những kỉ niệm lóe sáng để giúp mỗi người hướng tới chân, mỹ, thiện trong cuộc sống. Bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy lột tả hết điều mà Bằng Việt từng gửi gắm, bài thơ chính là lời tác giả muốn nhắc nhở chúng ta hãy sống ân nghĩa thủy chung với quá khứ.

Thân bài Cảm nhận bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

“Hồi nhỏ sống với đồng

với sông rồi với biển

hồi chiến tranh ở rừng

vầng trăng thành tri kỷ”

Mở đầu bài thơ tác giả gợi lại chúng ta những kỉ niệm gắn bó sâu sắc giữa con người và vầng trăng trong quá khứ. Khổ thơ là những câu thơ ngắn với giọng điệu thủ thỉ và tâm tình “hồi nhỏ”, “hồi chiến tranh” đã gợi ra một quãng thời gian dài trong quá khứ từ lúc niên thiếu đến lúc trưởng thành và nhất là trong những nagfy tháng chiến tranh gian lao. Trong những năm tháng ấy, con người sống “hồn nhiên như cây cỏ”,”trần trụi với thiên nhiên” mọi niềm, nỗi buồn đều gắn với trăng. Khổ thơ đầu mở ra một không gian bao la “hồi nhỏ..thành tri kỉ”

Trong quá khứ ấy, cuộc sống gian lao, vất vả nhưng được gần gũi với thiên nhiên “với sông”, “với bể”, “với đồng”, “ở rừng” và chính quá khứ ấy trăng hiện lên với biết bao ý nghĩa của con người.

Trăng là hình ảnh thiên nhiên, dịu mát và đầy thơ mộng, trăng là nguồn sáng, là vẻ đẹp, là người bạn trữ tình tri kỉ, đồng hành cùng con người trên bước đường gian lao. Trăng là người bạn chia se niềm vui, nỗi buồn, đồng cam cộng khổ với con người và bằng ánh sáng dịu mát, trăng xoa dịu những nỗi mất mát thương đau của chiên tranh. Trăng hiện lên như là hình ảnh của quá khứ, là hiện thân của kí ức chan hòa và ý nghĩa “trần trụi…tình nghĩa”

Ở đây trăng được nhân hóa trở thành người bạn tri kỉ với nhân vật trữ tình của bài thơ, với sự gắn bó tình nghĩa ấy, nhà thơ từng tâm niệm “không bao giờ quên”. Giọng thơ hồi tưởng đều đặn, nhưng việc xuất hiện từ “ngỡ” như báo trước sự chuyển biến trong câu chuyện cũng như tình cảm của con người.

“Từ hồi về thành phố

quen ánh điện cửa gương

vầng trăng đi qua ngõ

như người dưng qua đường”

Khổ thơ thứ ba đưa người đọc trở về hiện tại với những đổi thay trong mối quan hệ giữa con người với vầng trăng. Tác giả đã tạo ra sự đối lập trong hoàn cảnh sống của con người trong quá khứ với hiện tại. “Ánh điện”,”cửa gương” là cách nói hoán dụ tượng trưng cho cuộc sống tiện nghi, đầy đủ, khép kín trong căn phòng hiện đại xa rời với thiên nhiên. Trước đây con sống với rừng, với đồng, với bể còn giờ đây lại sống với những tiện nghi.

Tư đó để nhà thơ diễn tả sự đổi thay trong tình cảm của con người mà lãng quên vầng trăng từng một thời là tri kỉ. Cái bạc bẽo, vô tình của con người ta cứ từ từ, kín đáo, khó nhận ra: vầng trăng tri kỉ, tình nghĩa trở thành người dưng qua đường. vầng trăng ‘vẫn đi qua ngõ” nhưng con người lại hờ hững, thờ ơ, không còn nhận ra đã từng tình nghãi một thời. Con người trong cuộc sống đầy đủ, hạnh phúc dễ vô tình hay cũng có thể là cố tình quên đi quá khứ gian khổ, đau thương. Thế nên con người vẫn nhắc nhở “ ngọt bùi nhớ lúc đắng cay” để không bao giờ quay lưng lại với quá khứ gian khổ, tình nghĩa.

“Thình lình đèn điện tắt

phòng buyn-đinh tối om

vội bật tung cửa sổ

Loading...

đột ngột vầng trăng tròn”

khổ thơ thứ tư là tình huống bất ngờ xảy ra làm chuyên mạch cảm xúc của tác giả. Lãng quên vô tình có nghĩa là mãi mãi, nếu không có tình huống bất ngờ xảy ra. Hoàn cảnh bài thơ được đẩy lên hoàn cảnh mới khi: “Thình lình đèn điện tắt/phòng buyn-đinh tối om”. Đây là một tình huống quen thuộc rất thực nhưng cũng tạo nên bước ngoặt, tác giả bộc lộ cảm xúc, thể hiện chủ đề của tác phẩm.

Bốn câu thơ với hai cụm từ “thình lình”, “đột ngột” được đảo trật tự nên nhịp thơ nhanh, nhấn mạnh sự bất thường, “đèn điện tắt” “phòng tối om”, đối lập với vầng trăng tròn sáng. Tình huống bất ngờ đã tạo nên sự đối lập giữa ánh sáng và bóng tối.

Nơi thành phố hiện địa với ánh đèn, cửa gương, khiến người ta ít khi cần đến và chú ý đến trăng, chỉ khi tắt điện thì người ta mới có dịp đối diện với vầng trăng tròn. Và trong khoảnh khắc từ bóng tối bước ra ánh sáng, người ta không khỏi ngỡ ngàng khi trăng vẫn tròn đẹp như xưa, nguyên vẹn, chẳng mảy may sứt mẻ.

Hành động “bật tung cửa sổ” chỉ như là một thói quen nhưng khi người và vầng trăng đối mặt thì tình nghĩa xưa cũ lại dâng lên trọn vẹn, đủ đầy-một sự tình cờ như sắp đặt trước. dường như trăng xuất hiện đột ngột đã có xúc động mạnh mẽ, làm thức tỉnh những cảm xúc và đánh thức lương tâm của con người.

Đây là khổ thơ quan trọng nhất trong cấu tứ toàn bài. Chính cái khoảnh khắc bất ngờ ấy đã tạo nên bước ngoặt trong cảm xúc nhà thơ. “Đột ngột” diễn tả sắc thái bất ngờ, thảng thốt.

“Ngửa mặt lên nhìn mặt

có cái gì rưng rưng

như là đồng là bể

như là sông là rừng”

khổ năm diễn tả niềm xúc động mãnh liệt của nhà thơ. Nhà thơ lẳng lẳng đối diện với trăng trong tư thể yên lặng, có phần thành kính, “ngửa mặt lên nhìn mặt”. từ “mặt trong câu thơ thứ 2 có nhiều nghĩa, tạo nên sự đa dạng ý nghĩa của ý thơ. Nhà thơ đối diện với trăng “người bạn tri kỉ mà mình đã lãng quên, vầng trăng đối diện với con người, hay nói cách khác là quá khứ đối diện với hiện tại, thủy chung, tình nghĩa đối diện với bạc bẽo, vô tình để tự thú sự bội bạc của mình.

Đối diện với trăng, nhà thơ thức tỉnh lương tâm của mỗi con người và như nhìn thấy mặt mình trong đó nhà thơ đã tự vấn lương tâm, hổ thẹn, ân hận về sự thay đổi của mình. Cuộc đối thoại không lời trong khoảnh khắc đã làm cho nhà thơ “rưng rưng”, xúc động vì quá khứ gian nan nhưng tràn ngập niềm vui với trăng, với thiên nhiên tưởng bấy lâu nay đã lãng quên.

“Trăng cứ tròn vành vạnh

kể chi người vô tình

ánh trăng im phăng phắc

đủ cho ta giật mình”

khổ cuối diễn tả suy ngẫm và triết lý sâu sắc về triết lý nhân sinh. Trong cuộc gặp gỡ không lời trăng và người như có sự đối lập, trăng biểu hiện cho sự bất biến, vĩnh hằng, không thay đổi. ánh trăng được nhân hóa “im phăng phắc” không một lời trách than. Điều đó nhắc nhở mỗi chúng ta, có thể vô tình quên lãng thiên nhiên, nhưng thiên nhiên thì lại luôn bất biến, vĩnh hằng.

Kết luận Cảm nhận bài thơ “ánh trăng” của Nguyễn Duy

Bài thơ là lời nhắc nhở chúng ta đừng bao giờ lãng quên quá khứ, bởi chính quá khứ đã mang lại cho ta những điều tuyệt vời như ngày hôm nay. Đồng thời cũng là lời thức tỉnh của nhân cách trở về với lương tâm trong sạch và tốt đẹp.

Theo Wikivanmau.com

Đánh giá bài viết

Ứng dụng VĂN MẪU TỔNG HỢP trên điện thoại với hơn 30k bài văn mẫu hay nhất, giải bài tập SGK, soạn văn đầy đủ chi tiết. Hãy tải App ngay để chúng tôi phục vụ bạn tốt hơn nhé!

Nếu thấy bài viết hay, hãy động viên và chia sẻ ban biên tập! Các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Từ khóa từ Google

  • ánh trăng nguyễn duy wiki